Met een opeethypotheek haal je geld uit je overwaarde zonder te verhuizen en zonder maandelijkse rente te betalen. De rente gaat bij je schuld, waardoor die langzaam groeit. Wanneer je de schuld moet aflossen, hangt af van de voorwaarden; vaak gebeurt dit bij verkoop, bijvoorbeeld na overlijden of een verhuizing.

Deze vorm van lenen is bedoeld voor senioren, vaak rond de AOW-leeftijd. Je krijgt financiële ruimte zonder maandlasten. Daar staat tegenover dat je een deel van je vermogen opeet. Hieronder lees je hoe het werkt, wat je kunt lenen en wat het betekent voor je kinderen.

Inhoudsopgave

Wat een opeethypotheek precies is

Een opeethypotheek heet ook wel verzilverhypotheek. Je leent een bedrag op basis van de waarde van je woning. Dat geld ontvang je in één keer, in maandelijkse termijnen of in een combinatie daarvan. Welke vormen mogelijk zijn, hangt af van de geldverstrekker. Het bedrag is meestal vrij te besteden.

Het grote verschil zit in de rente. Volgens Vereniging Eigen Huis betaal je de rente niet maandelijks uit je inkomen, maar wordt die opgeteld bij de schuld. Je hebt dus geen maandlasten voor rente of aflossing. Daardoor past deze hypotheek bij mensen met een laag pensioeninkomen die geen gewone hypotheek kunnen afsluiten.

Die opgetelde rente heeft een gevolg. Je schuld wordt elke maand hoger en je overwaarde elke maand lager. Je eet de overwaarde als het ware op, vandaar de naam.

Voor de meeste opeethypotheken geldt een restschuldgarantie. Houd je je aan de voorwaarden en levert de woning te weinig op om de schuld te dekken, dan neemt de geldverstrekker het verschil voor zijn rekening. Check bij elk aanbod of die garantie geldt en welke voorwaarden eraan vastzitten.

Vanaf welke leeftijd en onder welke voorwaarden

Aanbieders hanteren een minimumleeftijd die verschilt. Die ligt meestal tussen de 60 en 67 jaar, vaak rond de pensioenleeftijd. De precieze grens hoor je dus pas bij een concreet aanbod.

Daarnaast heb je een eigen woning met voldoende overwaarde nodig. Heb je nog een lopende hypotheek, dan kun je die aflossen met een deel van het nieuwe bedrag. De geldverstrekker laat de waarde van je woning meestal taxeren. Reken daarnaast op bijkomende kosten, bijvoorbeeld voor advies, de taxatie en de notaris.

Niet elke geldverstrekker biedt deze vorm aan. Door de gestegen hypotheekrente hebben verschillende aanbieders hun producten aangepast of zijn ermee gestopt. De keuze is dus beperkt, en met advies zie je welke opties er voor jou echt zijn.

Lees de voorwaarden goed door, het liefst samen met je partner of je kinderen. Let vooral op deze punten:

• Kun je levenslang in de woning blijven wonen, of kan er een moment komen waarop verkoop nodig is?
• Geldt er een restschuldgarantie, en wat moet je doen om daar gebruik van te maken?
• Staat de rente de hele looptijd vast, of zet je hem onderweg opnieuw vast?
• Wat gebeurt er als je het maximale bedrag hebt opgenomen?

Dat laatste punt verdient aandacht. Sommige aanbieders eisen aflossing zodra je het maximum hebt opgenomen, en dan kan verkoop van de woning nodig zijn.

Hoeveel je kunt lenen met een opeethypotheek

Wat je kunt lenen hangt vooral af van de waarde van je woning en het rentepercentage bij afsluiten. Hoe hoger je overwaarde, hoe meer je meestal kunt lenen. Ook je leeftijd en de voorwaarden van de geldverstrekker tellen mee.

Overwaarde is het verschil tussen de actuele waarde van je woning en je openstaande hypotheek. Vaak kun je niet de volledige overwaarde lenen, omdat er nog jaren rente bij de schuld komt. Hoeveel precies, verschilt per aanbieder.

Een rekenvoorbeeld van hypotheekadviseur Van Bruggen maakt het concreet. Petra kocht 25 jaar geleden een woning voor € 250.000,-. Ze heeft nog € 80.000,- hypotheek openstaan, en haar huis is nu ongeveer € 300.000,- waard.

Onderdeel	Bedrag
Actuele woningwaarde	€ 300.000,-
Openstaande hypotheek	€ 80.000,-
Overwaarde	€ 220.000,-
Opeethypotheek	€ 180.000,-
Aflossing oude hypotheek	€ 80.000,-
Vrij besteedbaar	€ 100.000,-
Mogelijke maandelijkse uitkering in plaats van ineens	€ 500,- tot € 800,- per maand

Haar overwaarde is € 220.000,-. Ze sluit een opeethypotheek af van € 180.000,- en lost daarmee haar oude hypotheek van € 80.000,- af. Petra houdt dus € 100.000,- vrij besteedbaar over. Afhankelijk van de afspraken met de geldverstrekker kiest ze voor dat bedrag ineens of voor een maandelijkse uitkering.

Wat er met de rente en je schuld gebeurt

Je betaalt bij een opeethypotheek wel rente, alleen niet uit je portemonnee. De rente komt bovenop het geleende bedrag. Daarna betaal je rente over dat hogere bedrag, en zo ontstaat rente op rente.

Dat effect begint klein, maar groeit in de loop der jaren. Na een lange periode kan de schuld flink hoger zijn dan wat je oorspronkelijk opnam. Leen je een groot bedrag ineens, dan betaal je meteen rente over het hele bedrag. Bij een uitkering in termijnen groeit het geleende bedrag geleidelijk.

De rente ligt vaak hoger dan bij een gewone hypotheek. Dat komt onder meer door de restschuldgarantie en doordat de geldverstrekker meer risico loopt: je lost niets af en de rente wordt pas later betaald. Hoe hoog de rente precies is, verschilt per aanbieder en per product.

Let ook op hoe lang de rente vaststaat. Moet je de rente onderweg opnieuw vastzetten, dan kan die hoger uitvallen. Een hogere rente laat de schuld sneller oplopen, waardoor je overwaarde ook sneller afneemt. Een rente die de hele looptijd vaststaat, maakt de groei van je schuld voorspelbaarder.

Opeethypotheek of je hypotheek verhogen: het verschil

Een opeethypotheek wordt vaak verward met je hypotheek verhogen. Bij verhogen leen je extra op je woning en stijgen je maandlasten, omdat je de rente gewoon elke maand betaalt. Bij een opeethypotheek betaal je maandelijks niets, maar groeit je schuld.

Bij een gewone hypotheek weet je precies wat je per maand kwijt bent. Bij opeten weet je dat je maandelijks niets betaalt, maar niet hoe groot de schuld uiteindelijk wordt. Dat hangt af van de rente en van hoe lang je in het huis blijft wonen.

Ook fiscaal is er een verschil. Bij een gewone hypotheek kan de rente aftrekbaar zijn als je het geld voor je eigen woning gebruikt, zoals voor verbouwen of verduurzamen. Bij een opeethypotheek is de rente niet fiscaal aftrekbaar, ook niet als je het geld aan je woning besteedt.

Heb je genoeg pensioeninkomen om maandlasten te dragen, dan kan verhogen goedkoper uitvallen. Is je inkomen laag, dan biedt een opeethypotheek vaak meer ruimte. Zet beide met dezelfde bedragen naast elkaar, dan zie je wat de keuze op lange termijn kost.

Wat het betekent voor de erfenis van je kinderen

Omdat de schuld groeit, verdwijnt de overwaarde geleidelijk en blijft er minder over voor je erfgenamen. Zij erven de woning inclusief de schuld. Meestal lossen ze die af door de woning te verkopen, en wat er daarna overblijft, is hun erfenis. Willen ze het huis houden, dan moeten ze de schuld op een andere manier aflossen.

Vind je het belangrijk om vermogen na te laten, dan ligt een opeethypotheek minder voor de hand. Je bent vrij om je overwaarde te besteden zoals jij wilt. Het is wel verstandig om je erfgenamen te vertellen dat je een opeethypotheek afsluit, zodat ze later weten waar ze aan toe zijn.

Bespreek ook wat er gebeurt na het overlijden van jou of je partner. Kan de langstlevende in de woning blijven wonen? Wat moet er met de woning gebeuren? Maak daar vooraf afspraken over.

Laat je kinderen je eigen berekening zien en vertel waarvoor je het geld wilt gebruiken. Denk aan een aanvulling op je pensioen, je huis levensloopbestendig maken of een schenking aan de kleinkinderen.

De nadelen op een rij

Een opeethypotheek geeft ruimte, maar heeft ook duidelijke gevolgen.

• Groeiende schuld: door de bijgeschreven rente neemt je schuld toe en je overwaarde af.
• Hogere rente: de rente ligt meestal hoger dan bij een gewone hypotheek.
• Geen renteaftrek: de rente is niet fiscaal aftrekbaar.
• Waardedaling: daalt de waarde van je woning, dan kan de schuld relatief hoog worden.
• Kleinere erfenis: er blijft minder over voor je erfgenamen.
• Beperkte keuze: niet elke geldverstrekker biedt dit product aan.

Bedenk ook wat je later nog nodig hebt. Wie nu veel opneemt, heeft later minder ruimte voor andere uitgaven. Heb je een verhuiswens, bijvoorbeeld naar een kleinere of aangepaste woning? Neem dan mee hoe dat past binnen de oplossing die je nu kiest.

Alternatieven zoals verkopen of verhuizen

Een opeethypotheek is zeker niet altijd de juiste keuze. Er zijn meer manieren om overwaarde te gebruiken, al toetst de geldverstrekker bij veel alternatieven wel je inkomen.

Je hypotheek verhogen kan een optie zijn als je destijds een hogere inschrijving bij de notaris hebt geregeld. Dan hoef je niet opnieuw naar de notaris. Een tweede hypotheek bij je huidige aanbieder of oversluiten naar een andere aanbieder kan ook. Oversluiten kan een lagere rente of betere voorwaarden opleveren, maar ook kosten zoals boeterente.

Verkopen is soms de eenvoudigste oplossing, want dan komt je overwaarde in één keer vrij. Dat ligt voor de hand als je toch al kleiner of anders wilde wonen. Koop je daarna opnieuw, denk dan aan de bijleenregeling. Heb je nog geen koper voor je oude huis, dan kan een overbruggingskrediet helpen. Een andere variant is je woning verkopen en daarna huren. Dan maak je de overwaarde vrij, maar ben je geen eigenaar meer.

Bespreek de opties met je partner of familie. Kijk naar wat je nu krijgt en naar wat er over tien of twintig jaar overblijft.

Conclusie

Een opeethypotheek geeft je geld uit je huis zonder maandlasten, maar je schuld groeit door de bijgeschreven rente en er blijft minder over voor je erfgenamen. Het past vooral bij een laag inkomen en weinig behoefte om vermogen na te laten.

Veelgestelde vragen